DNA ve Genetik Kod

0

Genetik özelliklerimiz, hücrelerimizin çekirdeğindeki kromozomlar üzerinde taşınır. Kromozomlar, DNA ve spesifik proteinlerden oluşur.
DNA hücrenin yürütücü molekülüdür ve beslenme, solunum ve üreme gibi canlılık aktivitelerini yönlendirir. DNA yapısında kalıtsal özelliklerimizi etkileyen yapılar var. Bu yapılar genlerdir. Genetik bilgi genler tarafından taşınır. Bilim adamları James Watson (Ceyms Vatsin) ve Francis Crick (Firensis Kirik), DNA’nın yapısını temsil eden modeli hazırlamak için birlikte çalıştılar.

Nükleotitler, DNA’nın temel yapı birimleridir. Bir nükleotidin yapısında fosfat, şeker ve aşağıdaki gibi organik baz bulunur. Organik bazlar adenin (A), timin (T), sitozin (C) ve guanindir (G). Organik baz içeriyorsa, nükleotitler baz adı ile adlandırılır. * Nükleotid yapısındaki şeker 5-karbon deoksiriboz şekerdir. * Fosfatlar DNA veya asit özellikleri verir. * İki çeşit nükleik asit vardır. DNA ve RNA. * Farklı kalıtsal kodlara sahip nükleik asitler (DNA), her bir nükleik asit (DNA) yapısında farklı sekans, miktar ve 4 farklı nükleotit türünün farklı kullanımının bir sonucu olarak oluşur. Örneğin, adenin baz içeren nükleotit “adenin nükleotit”, guanin baz içeren “guanin nükleotit” olarak adlandırılır.

Fosfat+Şeker+Organik Baz=Nükleotit

DNA’da, nükleotidler bir iplik oluşturmak için bir araya gelirler. Bu iplikte, timenin ve sitozine karşı adenine karşı her zaman bir guanin nükleotidi vardır.
DNA iki zincir veya zincirden oluşur. Yukarıdaki şekilde gösterildiği gibi, birbiri etrafında hareket eden bu iplikler, DNA’nın bükülmüş bir merdiven gibi görünmesini sağlar.

  • DNA, guanin nükleotidi ve sitozin nükleotidi arasında 3 hidrojen bağına sahiptir.
  • DNA ayrıca adenin nükleotidi ve timin nükleotidi arasında 2 hidrojen bağına sahiptir.
    Buna hidrojen bağlarıyla bağlı yapıya çift sarmal adı verilir. DNA, bu iki zincirin birleşmesiyle oluşur.
    Çevremize baktığımızda, canlıların birbirinden ve diğer türlerden farklı olduğunu görüyoruz. Bir insan, tırtıl, domates, hidran; Kısacası, yürütücü molekül tüm canlıların hücrelerinde bulunan DNA. Canlıdan organik bazlara doğru sıra yukarıda verilmiştir. Hücredeki DNA molekülünün miktarı hücre bölünmesinden önce iki katına çıkar. Bu olguya DNA eşlemesi denir. DNA’nın kendisiyle nasıl eşleştiği yukarıda görülmektedir. İki iplikçinin DNA’sı, DNA kendisiyle birleşmeden önce bir enzim ile ayrılır. Hidrojen bağları koptu. * Sonra, sitoplazmada salınan nükleotitler, çekirdeğe girer ve DNA’nın açılış kısmındaki nükleotitlerle eşleşir.
  • Bu eşleşme sırasında, adenin nükleotidine karşı timin nükleotidi, guanin nükleotidinden, sitozin nükleotidine karşı gelir.
  • Son olarak, orijinal DNA molekülüyle aynı olan bir DNA molekülü oluşur.
    Hücre bölünmesi sırasında kendisini eşleyerek DNA, yapısındaki bilginin yeni oluşturulan yavru hücrelere aktarılmasını sağlar. Tüm canlılarda, DNA molekülü adenin, timin, sitozin ve guanin bazlarından oluşmasına rağmen, nükleotitlerin sayısındaki ve dizisindeki farklılıklar canlıların birbirinden farklı olmasını sağlar.
    Kromozomlar DNA taşır ve DNAlar genetik özellikleri belirleyen genleri taşır. Genler nükleotidlerdir.
    Tahtaya yazılan bilgileri geçerken bazı hatalar yapabiliriz. Benzer şekilde, DNA molekülü kendisini üflerken hatalar oluşabilir.

Mutasyon DNA dizisindeki bu değişiklik, farklı genetik özelliklere yol açabilir. Bazen, hücre bölünmesi sırasında, bir artış veya düşüş gibi kromozom sayısında değişiklikler olabilir. DNA dizisindeki ve kromozomlardaki değişikliklere mutasyon denir.
Radyasyon, bazı kimyasallar, ilaçlar ve güneş ışığı mutasyona neden olabilir: Örneğin, hamileliğin ilk aylarında, röntgen filminin olması bebekte mutasyona ve dolayısıyla gelişim bozukluklarına neden olabilir.
Mutasyonlar,

  • Hem vücutta hem de üreme hücrelerinde oluşabilir.
  • Üreme hücrelerindeki mutasyonlar döllenmeden geçme kabiliyetine sahiptir.
  • Vücut hücrelerinde görülen mutasyonlar döllenmeden sadece aseksüel üreme gösteren organizmalara geçebilir.
  • Mutasyonların etkileri pozitif veya negatif olabilir. Örneğin, bitki üreme hücrelerinde bir mutasyon meydana gelebilir
    bitkilerin büyüklüğünde veya tohum sayısındaki değişikliklerde.
  • Öte yandan, zararlı mutasyonlar da var. İnsan genlerinde meydana gelen bazı mutasyonlar, farklı hastalıkların ve genetik bozuklukların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Örneğin; hemofili, orak hücreli anemi, albinoluk, altı parmak, mutasyon gibi Down sendromu sonuçlandı.
  • Bazı mutasyonların kansere neden olduğu da bilinmektedir.

Değişiklik
çuha çiçeği, 15-25 oC’lik bir ortamda yetiştirilir.
Ari ve karıncalardaki besinsel larva koşulları değiştiğinde, vücut şekilleri ve davranışları da değişir. Ne zaman
Arı larvaları çiçek tozu ile beslenir, işçi arıları arı sütü ve kraliçe arı oluşur.
Arı kovanlarında, arılarda ve karıncalarda görüldüğü gibi, çevre koşullarından dolayı canlılarda meydana gelen kalıtsal olmayan değişikliklere kodlama denir. Sporcularda kasların gelişimi ve yaz güneşli günlerinde cildinizin bronzlaşması bir değişiklik örneğidir.

  • Kalıtımsal değil. Nesilden nesile geçmiyor.
    Tek yumurta ikizlerinde genetik yapı aynıdır. Bu ikizler, farklı çevresel koşullar altında büyüdüklerinde farklı özellikler gösterir.
Share.

About Author

Yorum Bırak